2–3 ёшли бола билан уйда машғулотлар

Бола сўз бойлигини кўп эшитиш ва гапириш орқали оширади. Катталар билан жонли суҳбат, савол-жавоб ва эртак — нутқ учун энг яхши машқ: бола янги сўзларни ўз ўйини ичида эшитади ва дарҳол ишлатади.

• Ким қандай гапиради?Ҳайвон товушларига тақлид қилиш орқали илк сўз ва товушларни чиқариш1–3 ёш · 10 дақ
• Расмли китобни бирга варақлашЛуғат бойлиги, диққат ва китобга меҳр1–3 ёш · 10 дақ
• Сеҳрли халтаСўз бойлиги, сезги орқали таниш ва гапириш2–5 ёш · 10 дақ
• Бош, елка, тиззаТана аъзоларини номлаш ва кўрсатиш2–4 ёш · 5 дақ
• Юмшоқми, қаттиқми?Сезги сўзлари: юмшоқ, қаттиқ, иссиқ, совуқ1–3 ёш · 5 дақ

Бармоқлар билан нозик ишлар — очиш, тизиш, қисиш, қирқиш — қўл мушакларини ва кўз билан қўл ҳамкорлигини ривожлантиради. Кейинчалик қалам ушлаш, тугма қадаш ва ёзиш шу машқларга таянади.

• Қопқоқни оч, ёпҚўл бармоқларининг кучи ва қўл-кўз ҳамкорлигини ривожлантириш1–3 ёш · 10 дақ
• Уй хамири билан ўйинБармоқлар кучи, ижод ва сезги ривожи2–4 ёш · 20 дақ
• Тешикка ташлаБармоқ аниқлиги ва қўл-кўз ҳамкорлиги2–3 ёш · 10 дақ
• Бармоқ ўйини: «Бу бармоқ — бобожон»Бармоқларни алоҳида ҳаракатлантириш, сўз ва ҳаракатни боғлаш1–3 ёш · 5 дақ
• Ғижимла ва саватга отКафт мушакларини кучайтириш, ушлаш ва отиш1–3 ёш · 10 дақ
• Қопқоқни бураб очБилак ва бармоқлар билан бураш ҳаракати2–4 ёш · 10 дақ
• Стикерларни чизиққа ёпиштирЧимчилаш, кўчириб олиш ва аниқ жойга қўйиш2–4 ёш · 10 дақ
• Губкани сиқКафт ва бармоқ кучи, сувни кўчириш2–4 ёш · 10 дақ
• Манка устида бармоқ билан чизБармоқ билан чизиқ ва шакл чизиш, ёзувга тайёргарлик2–4 ёш · 10 дақ
• Пайпоқларни жуфтла ва думалаЖуфтини топиш, буклаш ва думалатиш2–4 ёш · 10 дақ
• Макарон устунлариТешикка тиқиш ва кийдириш, аниқ ҳаракат2–4 ёш · 10 дақ
• Ўйинчоқларни лентадан қутқарБармоқ учлари билан кўчириш, сабр2–4 ёш · 10 дақ
• Найчаларни тешикка тиқКичик тешикка аниқ тиқиш, кўз ва қўл ҳамкорлиги1–3 ёш · 5 дақ
• Пахта таёқча билан нуқта чизУч бармоқ билан ушлаш, аниқ нуқта қўйиш2–4 ёш · 10 дақ
• Катта конструкторни ула ва ажратИкки қўл билан босиб улаш ва тортиб ажратиш1–3 ёш · 10 дақ
• Сеҳрли пакет: пакет устидан чизБармоқ билан босиб чизиш, сезги тажрибаси — ифлос бўлмасдан1–3 ёш · 5 дақ

Санаш, солиштириш, шакл ва нақшни топиш — математиканинг бошланиши. Бола сонларни китобдан эмас, қошиқ, кубик ва қадамларни санаш орқали тушунади.

• Каттаси қайси?«Катта» ва «кичик» тушунчалари билан танишиш1–3 ёш · 5 дақ
• Рангларни саралашАсосий рангларни таниш ва бир белги бўйича гуруҳлаш2–4 ёш · 10 дақ
• Бир, икки, уч — қадам!Ритм орқали санашга қизиқиш2–4 ёш · 5 дақ
• Кубик минораҚўл аниқлиги, «кўп — кам», «баланд — паст»1–3 ёш · 10 дақ
• Шаклни тешигигаШаклларни таниш ва солиштириш2–3 ёш · 10 дақ

Ҳайвонлар, об-ҳаво, сув ва ўсимликлар ҳақидаги кичик тажрибалар болага «нега?» деб сўрашни ва жавобни ўзи текширишни ўргатади. Бу қизиқувчанлик кейин ҳар қандай фанга асос бўлади.

• Кимнинг боласи?Ҳайвонлар ва уларнинг болаларини таниш, номлаш2–4 ёш · 10 дақ
• Ўйинчоқларни боқамизҲайвонларга ғамхўрлик, ким нима ейишини билиш2–4 ёш · 10 дақ
• Қаердан овоз чиқяпти?Эшитиш диққати, товуш манбасини топиш1–3 ёш · 5 дақ

Расм, аппликатсия ва соялар театри болага ўз фикрини сўзсиз ифодалаш имконини беради. Натижа эмас, жараён муҳим: ранг, тегиниш ва «ўзим қилдим» деган туйғу.

• Бармоқ билан расмРангларни ҳис қилиш, сезги тажрибаси ва ижодга қизиқиш1–3 ёш · 15 дақ
• Йирт ва ёпиштирБармоқ кучи, ранг танлаш ва аппликатсия2–4 ёш · 15 дақ
• Катта қоғозда чизиқларҚалам ушлашнинг илк тажрибаси, из қолдириш қувончи1–3 ёш · 10 дақ

Сакраш, эмаклаш ва мувозанат ўйинлари танани бошқаришни, чаққонлик ва диққатни ривожлантиради. Уйда ҳам кунига бир неча қисқа ҳаракатли ўйин боланинг кайфияти ва уйқусига яхши таъсир қилади.

• Коптокни думалатЙирик ҳаракатлар, мувозанат ва навбат билан ўйнашни ўрганиш1–3 ёш · 10 дақ
• Мусиқа тўхтаса — қотиб қолҲаракатни бошқариш, диққат ва ўзини тутиш2–5 ёш · 10 дақ
• Ҳайвонлардек ҳаракатЙирик моторика, тасаввур ва ҳаракат koordinatsiyasi2–5 ёш · 10 дақ
• Туннел ичиданЭмаклаш, фазовий тасаввур, жасорат1–3 ёш · 10 дақ

Кийиниш, қўл ювиш, дастурхонга ёрдам бериш — боланинг мустақиллиги шу ердан бошланади. Бола «ўзим»ни қанча эрта синаб кўрса, ўзига ишончи шунча ортади.

• Пайпоғингни ўзинг ечМустақиллик ва ўзини ўзи хизмат қилишнинг илк кўникмаси1–3 ёш · 5 дақ
• Қошиқда ташишҚошиқни тўғри ушлаш, мустақил овқатланишга тайёргарлик2–4 ёш · 10 дақ
• Сув қуйиш машқиҚўл назорати, аниқлик — ўзи сув қуйиб ичишга тайёргарлик2–4 ёш · 10 дақ
• Ҳар нарсанинг жойи борТартиб, гуруҳлаш, ўйинчоқларни йиғиш одати2–5 ёш · 10 дақ
• Қўлни ўзим юваманГигиена одати ва мустақиллик1–3 ёш · 5 дақ